We willen minder lachgas uitstoten op rioolwaterzuiveringen
- geplaatst op 08 januari 2026 om 12:15
We willen veel minder lachgas uitstoten op de rioolwaterzuiveringen. Lachgas is een zeer schadelijk broeikasgas dat bijdraagt aan de opwarming van het klimaat. In 2026 plaatsten we op tien zuiveringen speciale meetapparatuur om zo gericht maatregelen te kunnen nemen.
Lachgas (N2O) komt vrij bij het schoonmaken van afvalwater van huizen en bedrijven. Lachgas ontstaat als stikstof in een rioolwaterzuivering door bacteriën wordt verwijderd. Fryslân heeft 27 rioolwaterzuiveringen. Vermindering van de uitstoot van lachgas is belangrijk, omdat het een sterk broeikasgas is. Lachgas is 273 keer sterker dan CO2. Het zorgt voor maar liefst 75 procent van ons klimaatvoetafdruk (bijdrage aan de klimaatverandering).
Dagelijks bestuurslid Remco van Maurik zegt: ‘Wetterskip Fryslân wil in 2030 klimaatneutraal zijn. Dat betekent dat we geen CO2 meer willen uitstoten of dat we dit willen compenseren. Daarom is minder uitstoot van lachgas op onze zuiveringen heel belangrijk. Nu stoten onze 27 rioolwaterzuiveringen evenveel lachgas uit als ruim 18.000 ton CO2 per jaar. Dat is evenveel als de klimaatvoetafdruk van ongeveer 1000 huishoudens. In 2030 willen we dat terugbrengen tot minder dan 10.000 ton CO2.’
Waar wordt gemeten?
Op de rioolwaterzuiveringen in Drachten, Leeuwarden en Wolvega meten we al de lachgasuitstoot. In 2026 komen er zeven zuiveringen bij: Sneek, Harlingen, Gorredijk, Dokkum, Kootstertille, Heerenveen en Bolsward. Met meetapparatuur wordt drie jaar lang de uitstoot van lachgas gemeten en geanalyseerd. De tien zuiveringen verwijderen samen 67 procent van alle stikstof uit het afvalwater in Fryslân en het Groninger Westerkwartier. ‘Door op meer plekken te meten, krijgen we een goed beeld van de uitstoot’, zegt Van Maurik. ‘Met de resultaten gaan we processen aanpassen, bijvoorbeeld door de beluchting te verbeteren. Daarmee verminderen we de lachgasemissie.’
Kosten en samenwerking
Het onderzoek kost 740.000 euro. Voor een deel van deze kosten kunnen wij subsidie aanvragen bij het landelijke Versnellingsprogramma Lachgas. Dit programma wil in 2030 de lachgasuitstoot in Nederland halveren. Meten is daarvoor een eerste stap.
Rioolwaterzuivering Heerenveen is één van de locaties waar meetapparatuur wordt geplaatst. Foto: Daniël Hartog.