Verbeteren waterkeringen Sneek en omgeving

In de gemeenten Súdwest-Fryslân en Leeuwarden verbeteren we vanaf 2021 in totaal ongeveer 60 kilometer aan waterkeringen. Ook leggen we in het buitengebied, waar mogelijk, natuurvriendelijke oevers aan. Zo zorgen we voor minder wateroverlast bij extreme neerslag en schoon water in het gebied. We zijn het werk nu aan het voorbereiden. Het werk is naar verwachting in 2023 klaar.

Op deze pagina nodigen wij je uit voor één van onze digitale informatiebijeenkomsten over onze plannen in Sneek en Scharnegoutum, op woensdag 1 december of donderdag 2 december 2021. 

Op deze pagina

    Wat is een waterkering?

    In ons werkgebied liggen langs diverse vaarten en meren waterkeringen die wij beheren en onderhouden. Een waterkering is een dijk langs een vaart of meer. Deze keringen houden bij hoge waterstanden in de Friese boezem (stelsel van meren, vaarten en sloten), veroorzaakt door extreme neerslag en vaak met opstuwing van water door wind, het water tegen. De keringen beschermen het achterliggende gebied tegen wateroverlast.

    Verbeteren waterkeringen

    We controleren eens in de zes jaar of de waterkeringen in ons werkgebied voldoen aan de veiligheidsnormen. Uit deze controle blijkt dat diverse waterkeringen op allerlei locaties in de gemeenten Súdwest-Fryslân en Leeuwarden niet hoog en/of stabiel genoeg zijn. Meestal komt dit door bodemdaling (door natuurlijke processen en menselijk ingrijpen) of door een achterliggende sloot. Dit betekent niet dat je gelijk gevaar loopt. We verbeteren de keringen, zodat deze voldoen aan de eisen. Zo is het gebied beter beschermd tegen wateroverlast.

    Totale projectgebied

    De meeste waterkeringen die we gaan verbeteren liggen in de gemeente Súdwest-Fryslân. Het werkgebied ligt tussen Sneek, Heeg, Workum, Makkum en Bolsward. Daarnaast vindt een klein deel van de werkzaamheden plaats in de gemeente Leeuwarden. Het totale werkgebied bestaat uit 8 deelgebieden. Per deelgebied bekijken we hoe we zo efficiënt mogelijk kunnen werken. Om zo (langdurige) overlast voor de omgeving zoveel mogelijk te beperken.

    Op de onderstaande kaart zie je het totale werkgebied (oranje) waar we de waterkeringen gaan verbeteren:

    Kaart te verbeteren waterkeringen Sneek en omgeving.JPG

    Klik op de afbeelding voor een vergroting.

    In het totale projectgebied gaan we ongeveer 60 kilometer aan waterkeringen herstellen. De voorbereiding en uitvoering pakken we in fasen, per deelgebied, op. Begin 2021 zijn we gestart met de voorbereidingen. Voor het herstel van ongeveer 14 kilometer aan keringen in het buitengebied hebben we een contract afgesloten met een aannemer. De uitvoering start in de winter 2021/2022.

    Het hele project ronden we naar verwachting in de loop van 2023 af.

    Deelgebied ‘Sneek en Scharnegoutum’

    'Sneek en Scharnegoutum' is één van de 8 deelgebieden van dit project. We gaan hier ongeveer 7,5 kilometer aan waterkeringen verbeteren. Dit bereiden we nu voor. Veel van deze keringen liggen in de openbare ruimte. Ook liggen er vaak fiets- of wandelpaden op of langs. Daarnaast staan op veel keringen bomen en/of struiken.

    Weghalen bomen op keringen

    Wij hebben als uitgangspunt dat er geen bomen op de waterkering mogen staan. Bomen wortelen namelijk in de kering. Als het stormt en een boom valt om, dan beschadigt hij de kering. Dat brengt de stabiliteit van de kering in gevaar. En dat betekent weer een veiligheidsrisico voor het gebied achter de kering.

    We bekijken bij het verbeteren van de waterkeringen de mogelijkheden om zoveel mogelijk bomen te behouden. Alleen als de kering voldoende breed is en het waterkerend vermogen, dus de veiligheid, van de kering niet wordt aangetast, dan beoordelen we of de bestaande bomen behouden kunnen worden. Toch moeten bij sommige keringen voor de veiligheid bomen gekapt worden.

    Welke bomen er in Sneek en Scharnegoutum worden gekapt, zie je in het Geo-portaal van gemeente Súdwest-Fryslân. Klik op ‘Kaarten/Open Data’ en vink ‘bomenkaart en winterkap’ aan. In de nabije omgeving van de verwijderde bomen zorgen we samen met de gemeente voor herplant.

    Online informatiebijeenkomsten 1 en 2 december 2021

    In overleg met de gemeente Súdwest-Fryslân onderzochten we de mogelijkheden om de keringen in Sneek en Scharnegoutum te verbeteren. Onze plannen presenteren we op woensdag 1 december en donderdag 2 december 2021 tijdens 6 digitale informatiebijeenkomsten (via Microsoft Teams) van een half uur. 

    We organiseren voor elk traject dat we gaan verbeteren een online sessie. Zie hieronder de indeling:

    Traject waterkering Dag Tijdvak
    Scharnegoutum - De Swette  1 december 2021 18.30  - 19.00 uur
    Sneek - Noorderhoek, Franekervaart (Dr. Obe Postmastraat) 1 december 2021 19.15 - 19.45 uur
    Sneek  - De Swette 1 december 2021 20.00  - 20.30 uur
    Sneek  - Burgemeester De Hooppark 2 december 2021 18.30  - 19.00 uur
    Sneek  - De Geau 2 december 2021 19.15  - 19.45 uur
    Sneek  - Wâldfeart (Johan Willem Frisostraat) 2 december 2021 20.00  - 20.30 uur

    Je bent van harte welkom bij de online informatiebijeenkomst. Projectleider Jan Sipma van Wetterskip Fryslân en directievoerder Michel Bartels van Royal Haskoning  praten je graag bij over ons project om waterkeringen in en rond Sneek te verbeteren. Zij geven antwoorden op vragen als:

    • Waarom doen we het?
    • Wat gaat er gebeuren?
    • Wat merk je ervan?

    Bij de bijeenkomsten zijn ook Rebekka Bruin en Anton Terpstra van gemeente Súdwest-Fryslân aanwezig. Tijdens de sessie kun je vragen stellen; mondeling of via de chat in Teams. 

    Meld je uiterlijk 30 november bij ons aan

    Wil je deelnemen aan onze online informatiebijeenkomst? Meld je dan uiterlijk dinsdag 30 november 2021 bij ons aan door een mail te sturen naar: secretariaatplannenenprojecten@wetterskipfryslan.nl. Vermeld in de mail:

    • Het traject waterkering waarvoor je je opgeeft (zie schema hierboven).
    • Je voor- en achternaam.
    • Het e-mailadres waarop je de Teams-uitnodiging wilt ontvangen.
    • Het telefoonnummer waarop we je eventueel kunnen bereiken.

    Je mag ons ook gelijk bij je aanmelding alvast je vragen mailen. Na jouw aanmelding ontvang je op de dag van de informatiebijeenkomst zelf per mail een uitnodiging voor de Teams-vergadering.  Heb je nog geen Teams op je computer of telefoon geïnstalleerd? Ga dan naar de handleiding installeren Teams (pdf, 128 kB). 

    Heb je vragen?

    Kun je niet bij onze digitale bijeenkomst aanwezig zijn en heb je wel vragen over het project? Stel je vragen dan gerust via het mailadres: secretariaatplannenenprojecten@wetterskipfryslan.nl.

    Waar gaan we in Sneek en Scharnegoutum aan de slag?

    Op onderstaande kaart hebben we in het rood ingetekend waar we de waterkeringen in Sneek en Scharnegoutum gaan verbeteren:

    Kaart te verbeteren waterkeringen Sneek webversie.JPG

    Klik op de afbeelding voor een vergroting.

    We geven hieronder uitleg bij de trajecten die we in Sneek en Scharnegoutum gaan aanpakken:

    Scharnegoutum – De Swette, ter hoogte van de sportvelden

    We gaan de waterkering vanaf het fietsbruggetje vanuit De IJsbaan, langs De Swette, tot aan de Ald Dyk over een lengte van ongeveer 200 meter verhogen en verbreden met grond. Vanaf het bruggetje is de verhoging ongeveer 40 centimeter, richting de Ald Dyk gaat het gemiddeld om 20 centimeter.

    Op de onderstaande luchtfoto zie je in het rood waar we de waterkering in Scharnegoutum gaan verbeteren:

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering in Scharnegoutum

    Klik op de afbeelding voor een vergroting.

    Het bestaande pad komt bovenop de kering te liggen. Voor het pad gebruiken we een nieuw type (half-)verharding, zodat het ook in de winterperiode goed begaanbaar blijft.

    Als voorbereiding op de werkzaamheden kappen we een aantal bomen op de kering. Dit is nodig om plaats te maken voor de ophoging van de kering. Sowieso kunnen er beter geen bomen op een kering staan. Bomen wortelen in de kering. Als het stormt en een boom valt om, dan beschadigt hij de kering. Dat brengt de stabiliteit van de kering in gevaar. En dat betekent een veiligheidsrisico voor het gebied achter de kering.

    Op de onderstaande tekening zie je de verbeterde waterkering (in groen) en de bomen (rode kruisjes) die weg moeten: 

    Tekening te verbeteren waterkering Scharnegoutum.jpg

    Klik op de afbeelding voor een vergroting.

    Sneek - Noorderhoek, Franekervaart (Dr. Obe Postmastraat) en vaart (Sportcentrum Schutterveld)

    In de wijk Noorderhoek verbeteren we een deel (400 meter) van de waterkering langs de Franekervaart en een deel van de kering (210 meter) langs de vaart bij Sportcentrum Schuttersveld.

    Op de onderstaande luchtfoto staat de te verbeteren waterkering langs de Franekervaart en de opgaande vaart in rood ingetekend:

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering Sneek  - Noorderhoek.jpg

    Klik op de afbeelding voor een vergroting. 

    Wat gaan we hier doen?

    • Langs de Franekervaart brengen we ter hoogte van de Dr. Obe Postmastraat in de groenstrook achter de bestaande trottoirband een extra ‘verhoogde’ trottoirband als waterkering aan. Zo kunnen we de bomen in de groenstrook sparen. Het alternatief zou zijn om de groenstrook te verhogen met grond. De bomen zouden dan op de waterkering komen te staan en dit is vanuit veiligheidsoogpunt niet toegestaan.
    • Ter hoogte van de vijver verhogen we de waterkering wel met grond. Omdat hier een deel van de oever langs de Franekervaart is afgeslagen, brengen we een onderwaterbeschoeiing aan.
    • De begroeiing ten noorden van de fietsbrug over de Franekervaart halen we weg. Deze begroeiing staat op de waterkering, waardoor we de kering in de toekomst niet goed kunnen inspecteren en onderhouden.
    • De waterkering aan de oostkant van de opgaande boezemvaart tussen het Sportcentrum Schuttersveld en het volkstuinencomplex is ook aan onderhoud toe. De kering staat vol met bomen en struiken. Het wandelpad ernaast is in de winterperiode slecht begaanbaar. In overleg met de gemeente hebben we besloten om de kering te verleggen naar het wandelpad. Zo komt het wandelpad hoger te liggen. Zo blijft een deel van het groen langs de vaart behouden. Wel moet een deel van de bomen en struiken worden gekapt/verwijderd.

    Sneek - De Loten

    Onder het fietspad Pim Mulierstraat vanuit de wijk De Loten naar Tennispark Sneek ligt een buis die het water tussen de vijver (tegenover sportschool Life Style) en de vaart met elkaar verbindt. Op deze duiker brengen we een afsluiter aan. Zodat de waterkering rondom de vijver kan komen te vervallen. Ook hogen we over een lengte van ongeveer 25 meter de waterkering met grond op.

    Op de onderstaande luchtfoto zie je in rood de waterkering die we gaan verbeteren:

    Luchtfoto traject te verbeteren watering Sneek - De Loten.jpg

    Klik op de afbeelding voor een vergroting. 

    Sneek - De Swette

    Langs de vaart De Swette verhogen we de waterkering op vier plekken. 

    Op de onderste luchtfoto zie je in het rood de vier trajecten A, B, C, en D van de waterkering langs De Swette die we gaan verbeteren:

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering Sneek - De Swette.png

    Klik op de afbeelding voor een vergroting. 

    • Traject A: de waterkering langs De Swette ter hoogte van de Oerdyk is over een lengte van 215 meter te laag. Bovenop de kering ligt een fiets-/wandelpad en staan enkele bomen. De meeste bomen langs het wandelpad hebben een slechte conditie en vormen een risico voor de omgeving. Daarom kapt de gemeente die bomen en struiken langs dit traject in de komende winter. Zo kunnen we gelijk de bestaande kering over een lengte van 150 meter ophogen met grond. Ter hoogte van het Tolhuisje brengen we in de weg Oerdyk een verhoging aan die aansluit op de nieuwe waterkering die al eerder is aangelegd bij het nieuwbouwplan Oerdyk.
    • Traject B: vlakbij zwerfdierenopvang De Nomadenhof is 155 meter van de waterkering ook te laag. Hier ligt de kering tussen de vaart De Swette en een sloot. De sloot en de bomen op de kering brengen de stabiliteit van de kering extra in gevaar. Bomen wortelen namelijk in de kering. Als het stormt en een boom valt om, dan beschadigt hij de kering. En dat betekent een risico voor het gebied achter de kering. Met het ophogen van de kering halen we de bomen, die bijna allemaal een slechte conditie hebben, weg.
    • Traject C: de waterkering bij het Zwettebos, tussen de Stadsrondweg en de Berkenlaan, is over een lengte van 920 meter te laag. We onderzoeken samen met de gemeente Súdwest-Fryslân de alternatieven voor het ophogen van deze kering met grond. Er is namelijk weinig ruimte voor een ophoging van de kering door de (deels) naastliggende sloot en de bomen. We sluiten niet uit dat we een groot deel van de bomen langs de oever bij de ophoging van de kering moeten kappen. Een alternatief is het aanbrengen van een damwand. Deze damwand functioneert dan als waterkering.
    • Traject D: aan de westzijde van De Swette, grenzend aan het parkje tussen de Meester C.P.M. Rommestraat en de Foet, hogen we 90 meter van de waterkering ongeveer 25 centimeter op met grond. Het bestaande wandelpad hogen we ook op bij het deel waar het de waterkering ‘raakt’.
    • Voor de trajecten A, B en C zorgen we samen met de gemeente Súdwest-Fryslân dat de herplant van bomen zoveel mogelijk in het Zwettebos plaatsvindt. Als dit niet mogelijk is, plant de gemeente op een andere locatie nieuwe bomen.

    Sneek - Burgemeester de Hooppark

    We verhogen bij het Burgemeester de Hooppark in Sneek de waterkering over een lengte van 325 meter.

    Op de onderstaande luchtfoto zie je in het rood waar we de waterkering gaan verbeteren:

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering Sneek - Burgemeester de Hooppark.jpg

    Klik op de afbeelding voor een vergroting.

    Het asfaltweggetje (toegang tot het Burgemeester de Hooppark) dat eindigt bij bootverhuur Hospes gaan we voor een deel ophogen. In het Burgemeester de Hooppark trekken we in het verlengde van de weg de waterkering in het grasveld door. Parallel aan het water van Jachthaven De Domp 1 hogen we het wandelpad op. Hiervoor moeten we de struiken en kleine bomen tussen het wandelpad en de naastliggende sloot weghalen. Het aan te pakken traject van de waterkering loopt door op het terrein van de Domphaven.

    Sneek – De Geau

    Langs de vaart De Geau verhogen we aan beide kanten van de rondweg N7 de waterkering over een totale lengte van ongeveer 900 meter. De twee trajecten (A en B) staan op de onderstaande luchtfoto in rood ingetekend: 

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering Sneek - De Geau.png

    Klik op de afbeelding voor een vergroting. 

    • Traject A: de waterkering, tussen de Partuurstraat en De Geau, moeten we met gemiddeld 20 centimeter verhogen. Op de kering vernieuwen we het wandelpad en halen we de bomen weg. De bomen moeten weg, omdat ze in de kering wortelen. Als het stormt en een boom valt om, dan beschadigt hij de kering. En dat betekent een risico voor het gebied achter de kering. We planten nieuwe bomen tussen het pad en de beschoeiing langs De Geau.
    •  Traject B: we halen de grote populieren op de waterkering weg ter hoogte van onze rioolwaterzuivering aan de Buitenroede. Omdat de kering hier breed genoeg is, kunnen we in de ‘onderwal’ van de kering nieuwe bomen planten.

      Bij de volkstuinen halen we de bomen en de ondergroei ook weg, ook voor de veiligheid. Hier kunnen we ter plaatse geen nieuwe bomen planten, omdat dan alsnog de stabiliteit van de kering in gevaar komt. Als compensatie planten we in de ‘onderwal’ van de kering een bosplantsoen aan. We vernieuwen het wandelpad over het hele traject.

    Sneek - Wâldfeart, Johan Willem Frisostraat

    Langs de Wâldfeart bij de Johan Willem Frisostraat verhogen we de waterkering over een lengte van 360 meter.

    Op de luchtfoto zie je in rood waar we de waterkering langs de Wâldfeart gaan verbeteren:

    Luchtfoto traject te verbeteren waterkering Sneek -Wâldfeart.jpg

    Klik op de afbeelding voor een vergroting. 

    Achter de jeu-de-boulesclub verbeteren we de waterkering door in de grasstrook de grond aan te vullen. Bij de ‘binnenhaven’ aan de Woudvaartkade verhogen we de bestaande kering met ongeveer 25 centimeter. Waar de ruimte te klein is voor een ophoging met grond, brengen we in de oever een damwand aan.  

    Planning deelgebied ‘Sneek en Scharnegoutum’

    • Winter 2021/2022: afronden ontwerpen, opstellen werkomschrijving en aanvragen vergunningen. Daarna gaan we een aannemer selecteren die de werkzaamheden voor ons gaat uitvoeren.
    • Vanaf voorjaar 2022: start werkzaamheden aan de waterkeringen op een aantal locaties.  De werkzaamheden lopen door tot in het najaar 2022.

    Overlast voor omwonenden

    We kunnen enige hinder door de werkzaamheden niet voorkomen. Per traject houden wij en de nog te contracteren aannemer, omwonenden en andere partijen goed op de hoogte van de werkzaamheden, planning en mogelijke hinder.